brokoli

Uspon i pad superhrane

Da li znate da se stopa izvoza kinoe u Boliviji ozbiljno približava stopi izvoza kokaina, za koji je znate i sami da je najveći izvozni proizvod u toj zemlji. Ovo je doba fantazije i profita od čudesnih bobica i žitarica.

Davne 2008. godine, naravno ko drugi nego Dr Oz, objavljuje jednu novu supermoćnu bobicu THE Acai berry, malena voćkica iz južno Američkih kišnih šuma. Kaže ima dva puta više antioksidanasa nego borovnica, pomaže pri gubljenju kilaže, seksualne disfunkcije, a čak i život produžava. 🙂

Super hrana na globalnom nivou vredi oko 43.27 milijarde $, podatak iz 2013. godine. Ukupna vrednost ovog tržišta je povećana za nekih 27% u odnosu na 2009. Ovo se odnosi na razvijene zemlje Evrope, Japan, Amerika i Australija. Ako ovoj listi dodate još i energetska pića, kao i proizvode koji utiču na sveopšte bolje stanje, globalno tržište je teško oko 61 milijardu dolara.

Samo danas ako ukucate u pretragu nešto poput „super food“ na Amazonu će vam izaći preko 2000 knjiga na tu temu.  A ukupno 104.000 rezultata. Priličan broj…

Mnogi stručnjaci su zabrinuti ovim trendom i uopšte se pitaju na koji način je sve dospelo u svest ljudima. Ali uvek je gledajući kroz istoriju bilo neke super moćne lekovite hrane.

 

Imamo s kraja 19. veka Coca Colu koja je prva predstavila kampanju kao „intelektualno piće“ ( nerve tonic, stimulant i lek za glavobolju), zahvaljujući sadržaju kokaina. 1910. godine imamo kampanju Ovaltine (creamer za kafu) koji  ojačava nerve, potom u periodu Velike Depresije se reklamira kao sredstvo za bolji san, a 50-ih godina je kao energetski stimulans. Zavisno od aktuelnih zbivanja u svetu, kompanije proizvodima pripisuju lekovite efekte.

 

reklama za coca colu

reklama za ovaltine

reklama za secer

Najpopularnija superhrana u 1990-im je borovnica, dok u 2000-im primat preuzimaju Chia semenke, kinoa kao i čokolada (dark naravno), malo kasnije, pridružuju im se i kelj, alge kao i moćne voćne bobice.

 

Uz reklamu superhrane i generalno promociju, obavezno je i uključena vrlo impozantna istorija koja prati razvoj same namirnice. Kompanija Brazil Botanicals koja se bavi proizvodnjom suplemenata na svom websajtu ima text koji je predstavljen kao legenda o Acai bobici, ostaviću mali segment dela:

“The next day Chief Itaki found her lifeless body, her arms wrapped around the trunk of a palm tree, her face was peaceful with a smile and her eyes were open and strangely fixed upon the upper branches of the palm. The great chief wept. Then Chief Itaki through the tears in his eyes followed the gaze of his daughters’ eyes up into the upper reaches of the palm tree. There to his surprise he saw thin finger like branches covered in dark purple and black berries. He immediately ordered that the fruits be brought down from the top of the tree. They pulled the black pearls of fruit from each fingerling of a branch and mashed the berries into a deep rich purple porridge. They found the berry porridge to be palatable and sustaining. It dampened the pangs of hunger that had haunted the tribes’ people. More berries were found and the tribe was saved from malnourishment and death.”

 

Magična bobica je spasila celo pleme, zvuči poznato? 🙂 Imamo Etiopljansku tajnu njihove brzine, imamo doktora koji je otkrio magično pleme sa Himalaja koje prkosi godinama, hrane se isključivo godži bobicama. Jake Gyllenhaal živi samo na kelju i izgubio je 15 kilograma.

Iako jeste tačno da godži bobice mogu da unaprede funkcije mozga , kinoa može da predupredi neka oboljenja, kao što i kelj može pomoći da smršate, sama ideja o superiornoj hrani je blago besmislena.

Quaker veoma popularan brend za muslije, na ambalažama stavlja oznaku “superfood breakfast”.  A pritom u sebi sadrže štetne additive, veštačke ukuse, guar gumu i četiri tipa šećera. Toliko o super doručku.

 

Govorili su da treba dugo da žvaćemo hranu, pa imamo teoriju da ni ne treba da se žvaće, već da pravimo smoothie. Imamo dane kada jedemo samo jednu grupu namirnica, pa sledeći dan drugu, pa treći treću, pa sve u krug. Voda sa limunom, kupus čorba. Svakome od nas kada započne sa bilo kojom dijetom, u prvih nekoliko dana se vide neki rezultati. Definitivno smo lakši na vagi. Nisko ugljenohidratne dijete poput Atkins dijete imaju diuretični efekat, gubite natrijum, soli iz tela, i dolazi do gubitka tečnosti, što rezultira smanjenom cifrom na vagi. Sa drugim tipovima dijeta, gde se izbacuju određeni makronutrijenti, vi nesvesno smanjujete količinu hrane, samim tim kalorije koje unosite i opet dolazi do tog prividnog gubitka telesne mase. Ali se sa tim gubitkom mase, dolazi do manjeg obima metabolizma, jer se on prilagođava telu i potrošnji. Umanjuje se efekat dijete i onda se javlja ono da mislite da dijeta ne funkcioniše i ne praktikujete je više, vraćate se na staro i naravno vraćaju se i kilogrami. Nijedna od ovih dijeta vam ne obećava dugoročne efekte na telesnu masu kao i na zdravlje. Ako se dijeta zasniva na izuzetno niskom kalorijskom unosu ili ako propagira kompletno izbacivanje neke grupe namirnica poput masti, šećera, ugljenih hidrata, vrlo je verovatno da je reč o trend dijeti. Isto tako ako dijeta nalaže da se jede samo određena, neka specifična hrana, ili neke posebne kombinacije iste, ili recimo korišćenje nekih dodataka ishrani, tj. suplemenata, poput pića, praškova, čokoladica, isto možemo reći trend. www.fitt.rs #fitt #nadafitt #jazelimjamogu

A photo posted by Nada (@nadafitt) on

Studija slučaja : Kinoa na vrhuncu slave

Ujedinjene nacije su 2013. godinu proglasili internacionalnom godinom quinoe. Probajte samo da ukucate „quinoa superfood“ na google i dobicete više nego 900.000 rezultata.

U ranim 2000-im cena za 100kg kinoee je bila oko 11.60 dolara, dok je nakon samo tri godine skočila na 115$ za 100kg.  Kinoa u pravom smislu postaje rival kokainu koji je najveći eksport Bolivije. Zahvaljujući kinoa boom-u sada prosečna Bolivijska porodica ima mesečne prihode 220$ dok je pre toga imala 35$.

 

Bolivija nije jedina zemlja u kojoj superhrana  ulazi u trku sa proizvodnjom i izvozom opijata. Avganistan ima mak, oni proizvode trećinu svetskih nezakonitih opijata, sada pored maka imaju nar i grožđe.

Zrna kakao-a se u Peruu približavaju proizvodnji kokaina…

Posmatrajući statistike iz 2006. i u 2007. UN world drug report, 156.900 hektara žbunja kokaina može potencijalno proizvesti 985 tona kokaina. U prevodu na 1 hektaru moze da izraste 6.275kg na godišnjem nivou. Gram kokaina vredi 81$

Znači jedan hektar plantaže kokaina donosi oko 514.550 $

 

Po statistikama Queensland Department of Agriculture,  na hektaru voćke mangosteen rađa između 900 i 28000kg po godini, ili u poresku 18500kg. Jedan proečan mangosteen teži oko 113g. Njegova trenutna cena je 4$ po komadu. Ovo zači da jedan hektar zemlje na kome su posađena drva mangosteena donosi 654.864$.

manogsteen voce

Ove statistike su prilično mutnjikave, jer nije uračunata cena rada, koštanje legalnog nasuprot ilegalne trgovine, trgovačke marže, inflacija i mnogo još drugih faktora. Treba uzeti u obzir i da je mangosteen trenutni trend dok je kokain verovatno večni…

 

Kao i kod svakog proizvoda ili hrane, popularnost je kratkog veka. Prodaja Acai bobica koje su inače bile skoro nepoznate izvan granica Brazila skocile su za 32% u 2009. godini, medjutim, trend polako opada.

 

Mnogo je proizvoda koji se reklamiraju na ovaj način kao super sredstva za kojekakve stvari, pa tako imamo pića sa kofeinom koja ubrzavaju efekat mršavljenja, pa pojaseve za mršavljenje, razne kreme čijim se samo mazanjem kilogrami tope, narukvice koje vas lišavaju bolova, suplementi za bolju koncentraciju, vitamini za decu na temu diznijevih junaka, fitnes suplementi…

 

Sve u svemu poenta je da je uvek bilo i uvek će biti nekog kratkotrajnog trenda o super novoj moćnoj namrinici sa svemogućim efektima. Na vama je da izaberete, šta jedete i za šta odvajate novac.

Pre nego što posegnete za bilo kakvim novim proizvodom / namirnicom, istražite zvanične naučne sajtove i tu pokušajte da pronađete neka istraživanja. Pogledajte na više mesta. Postoje mnogobrojni sajtovi, koji su najčešće otvarani od strane proizvođača / uzgajivača, ti sajtovi opisuju svemoguće efekte konkretnog proizvoda, najčešće su vrlo „profi“ odrađeni , i samim tim one koji manje istražuju , dovode u zabludu o neverovatnoj korisnosti nekih namirnica. Ono što jeste dobro kod sve te super hrane jeste što one uglavnom nisu štetne, ne mogu vam učiniti loše po zdravlje, ali itekako mogu po novčanik. Cene su uglavnom prilično visoke, a to je čak nekim ljudima i pokazatelj da li je nešto kvalitetno. Tako da će biti i onih koji će kupovati nešto, samo zato što je skupo, smatrajući kavlitetnim i vrednim. Uvek proverite istražite malo, makar je u današnje vreme znatno lakše doći do informacija, premda je i ovo diskutabilno, usled preplavljenosti interneta raznim nadrilekarima i nadristručnjacima, „koji otkrivaju tajne, koje medicina krije od vas“. Istražujte, učite, tražite referentne stručnjake.  🙂

 

Uživajte do narednog čitanja

Nada 🙂

 

Izvor : http://www.hopesandfears.com/